เผื่อใครยังงงว่า "Photonics" มันมีอะไรอยู่ข้างในบ้าง? แล้วทำไมช่วงนี้คนถึงเริ่มมองว่า มันอาจจะเป็นอีกหนึ่ง backbone สำคัญของ AI infra รอบใหม่นี้ ผมเลยลองสรุป supply chain ของ "เลเซอร์ + ชิ้นส่วน Optics" ที่ใช้ใน AI Data Center มาเล่าให้ฟัง แบบเข้าใจง่ายๆ ครับ ก่อนอื่นต้องรู้ก่อนว่า... เวลาพวก GPU cluster ใหญ่ๆ ของ $NVDA หรือ $AVGO มันต้องคุยกัน (ส่งข้อมูล) เร็วขึ้นเรื่อยๆ copper ตอนนี้ที่ใช้ๆ กันอยู่ มันเริ่มตันแล้ว เพราะ กินไฟ ร้อน ส่งข้อมูลช้า สุดท้ายโลกเลยเริ่มขยับไป "ส่งข้อมูลด้วยแสง" หรือที่เรารู้จักกันในชื่อ Photonics นี่แหละครับ แล้วตรงนี้แหละ… photonics เริ่มกลายเป็นสิ่งที่สำคัญมากๆ ขึ้นมาทันที ผมเลยอยากจะมาปูพื้นฐานให้ทุกคนเข้าใจว่าตั้งแต่ต้นน้ำ → ปลายน้ำ มันจะมีประมาณ 6 phase หลักๆ 1. Raw Materials (วัตถุดิบ) -> ใช้พวก "Indium" + wafer พิเศษ ปัญหาคือ… จีนถือ Indium ไปแล้วประมาณ 70% ของโลก -> แปลว่าแค่ต้นน้ำก็เริ่มมี geopolitical risk เข้ามาเกี่ยวแล้ว และนี่แหละคือคอขวดแรกของ photonics เลย (เลยเป็นเหตุผลว่าทำไม $AXTI ถึงขึ้นมา 8260% ภายใน 1 ปี) 2. Laser Die / Chip (เลเซอร์) อันนี้คือหัวใจเลย เพราะต้องทำเลเซอร์ที่ - แรง - เสถียร - noise ต่ำมาก - ยิงข้อมูลเร็ว บริษัทที่เล่นได้จริงมีไม่เยอะ ก็จะมี -> $LITE -> $COHR -> SiTime -> $AAOI อันนี้ผมมองว่าเป็น chokepoint ใหญ่เลย เพราะทำยากจัดๆ 3. ELS Module (Module laser) เอาเลเซอร์หลายๆ ตัวมายัดรวมกัน พูดง่ายๆ คือทำให้ "แสงหลายๆ สี" วิ่งพร้อมกันได้ในเส้นเดียว เพื่ออะไร? ก็เพื่อเพิ่ม bandwidth แบบโหดๆ และบริษัทที่ทำคือ -> $LITE -> $COHR -> $AAOI -> $POET -> SiTime ใครคุม module ได้ดี มีสิทธิ์คุม flow ทั้งระบบได้เลย 4. Integration / Packaging เฟสนี้โคตร underrated ไม่ค่อยมีใครสนใจเท่าไหร่ ง่ายๆ มันคือการเอา - laser - silicon photonics - fiber มาต่อกันให้เป๊ะระดับ "ต่ำกว่า 1 ไมครอน" คือผิดนิดเดียว signal พังเลย บริษัทที่ทำก็จะมี -> $TSM -> ASE Technology -> Sumitomo Electric -> $GLW -> SENKO คอขวดคืออยู่ที่ precision manufacturing ล้วนๆ 5. CPO Assembly Phase นี้เริ่มเข้าสู่ยุค “Co-Packaged Optics” เต็มตัวแล้ว ยุคที่เรียกกันว่าเป็น supercycle (ใครยังไม่ได้อ่านไปอ่านบทความผมได้ครับ) มันคือเอา optical engine ไปวางติดกับ ASIC เลย แทนที่จะลากสายยาวๆ แบบเดิม แบบนี้จะช่วยให้ - Latency ลด - กินไฟน้อยลง - Bandwidth พุ่ง บริษัทที่ทำหลักๆ ก็จะมี -> $NVDA -> $AVGO -> Ayar Labs -> Celestial AI คอขวด phase นี้คือ packaging capacity + foundry 6. สุดท้ายคือ ecosystem (software) -> ต่อให้ hardware ดีแค่ไหน ถ้า software + network stack ไม่พร้อม ทุกอย่างก็จบ -> และจุดนี้แหละที่ทำให้ ecosystem ของ $NVDA แข็งมาก เพราะถ้าลูกค้าติดแล้ว…ก็เปลี่ยนยากสุดๆ switching cost สูง สรุปๆ Photonics ไม่ได้มีแค่ laser นะครับ แต่มันมี supply chain ที่ยาวมากๆ ตั้งแต่ -> วัตถุดิบ -> ชิป -> module -> packaging -> system -> และนี่ยังไม่รวม testing อีกนะครับ แล้วทุก phase มี "คอขวด" เป็นของตัวเองหมด หาหให้เจอ คุณอาจจะได้เจอ $AXTI ตัวต่อไป (หาเจอแล้วบอกผมด้วย 555+) ตอนนี้คือใครคุม chokepoint ได้ มีสิทธิ์กินเค้กของ sector เยอะมากๆ ซึ่งนี่แหละเหตุผลที่ช่วงหลังๆ ตลาดเริ่มไลหาพวก optical / photonics / CPO กันหนักขึ้นเรื่อยๆ เพราะ AI มันไม่ได้ต้องการแค่ GPU ให้ลงทุนแล้ว มันมีอะไรอีกเยอะที่เงินจะไหลไปหา...